بورس در سراشیبی سقوط

مخاطب ۲۴، بازار سرمایه و بورس ایران این روز‌ها با فشار کم‌سابقه‌ای روبه‌روست؛ شرایطی که حتی در بحران‌های اقتصادی گذشته نیز مشابه آن تجربه نشده است. خروج گسترده نقدینگی، بی‌اعتمادی سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی، نرخ بهره بالا، تثبیت دستوری نرخ ارز و سیاست‌های قیمت‌گذاری کالا و خدمات، همگی به افت شدید معاملات سهام منجر شده‌اند.

محمود امیری کارشناس بورس و فعال بازار سرمایه در مصاحبه با مخاطب ۲۴، بیان کرد: وضعیت بازار سرمایه و بورس کشور ایران در حال حاضر یک وضعیت بحرانی است که چنین وضعیتی را ما در سال‌های گذشته هیچ وقت تجربه نکرده‌ایم، درهیچ یک از ادوارغیر از جنگ تحمیلی که در آن زمان نیز بازار سرمایه وجود نداشت وبعد از آن چنین وضعیتی را تجربه نکردیم

مخاطب۲۴، بازار سرمایه ایران این روز‌ها با شرایطی کم‌سابقه مواجه است؛ شرایطی که به گفته کارشناسان حتی در بحران‌های اقتصادی گذشته نیز مشابه آن تجربه نشده است، خروج گسترده نقدینگی، کاهش اعتماد سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی، نرخ بالای بهره، تثبیت دستوری نرخ ارز و سیاست‌های قیمت‌گذاری کالا و خدمات منجر به افت شدید معاملات سهام شده است.

محمود امیری، کارشناس بورس و فعال بازار سرمایه، در گفت‌و‌گو با مخاطب۲۴ وضعیت کنونی بازار را بحرانی و بی‌سابقه توصیف کرد و اظهار داشت: در هیچ‌یک از ادوار گذشته، حتی پیش و پس از جنگ تحمیلی چنین شرایطی تجربه نشده است، بزرگ‌ترین ریسک فعلی احتمال شعله‌ور شدن مجدد جنگ است؛ مسئله‌ای که باعث شده قیمت‌ها در تابلو با فرض وقوع این سناریو در آینده نزدیک شکل بگیرد.

وی با اشاره به خروج بیش از ۵۰ هزار میلیارد تومان نقدینگی از بازار پس از جنگ اخیر، افزود: این خروج عمدتا توسط سرمایه‌گذاران حقیقی انجام شده و دلیل اصلی آن، سیاست‌های نادرست مجموعه اقتصادی دولت شامل وزارت اقتصاد، بانک مرکزی، سازمان برنامه و بودجه و سازمان بورس است که به بی‌اعتمادی سرمایه‌گذاران انجامیده است.

امیری ادامه داد: حتی پیش از وقوع جنگ نیز بازار در شرایط بحرانی قرار داشت. سیاست‌های انقباضی بانک مرکزی برای کنترل تورم، نرخ بهره را به حدود ۴۰ درصد رسانده بود و صندوق‌های درآمد ثابت سود ۳۶ تا ۳۷ درصدی و برخی روش‌های تامین مالی سود ۴۵ تا ۵۰ درصدی پرداخت می‌کردند که این امر هم سودآوری شرکت‌ها را کاهش داده و هم رکود عمیقی در اقتصاد ایجاد کرده بود.

این کارشناس از قیمت‌گذاری دستوری کالا و خدمات و تثبیت نرخ ارز به‌عنوان عوامل فشارزا بر بازار یاد کرد و گفت: بانک مرکزی نرخ ارز را به‌صورت دستوری روی ۶۹ هزار تومان تثبیت کرده است، آن هم در حالی که نرخ آزاد دلار حدود ۹۲ تا ۹۳ هزار تومان است؛ این فاصله قیمتی رانت بزرگی ایجاد کرده که بخش عمده آن از منابع شرکت‌های بورسی و صادرکنندگان تامین می‌شود.

به گفته وی، بازار سهام در حال حاضر به تلی از خاکستر تبدیل شده و تنها بخش اوراق و صندوق‌های درآمد ثابت فعالیت موثری دارند، تمرکز وزارت اقتصاد نیز بر بازار اولیه و تامین مالی دولت است و بازار ثانویه عملا مورد بی‌توجهی قرار گرفته است، امیری ضمن انتقاد از سیاست‌های مدیران صندوق توسعه و تثبیت بازار خاطرنشان کرد: این رویکرد‌ها باعث شده سهام شرکت‌های کوچک به قیمت‌های پنج سال پیش بازگردد؛ تا زمانی که سایه جنگ و نرخ بهره بالا وجود داشته باشد امکان کاهش نرخ بهره و بهبود بازار فراهم نخواهد شد، حل این بحران نیازمند سیاست‌های حمایتی صحیح و تزریق هدفمند منابع است؛ در غیر این صورت حتی تزریق منابع نیز نتیجه‌بخش نخواهد بود.