روز خبرنگار؛ روایتگر چالشها و امیدهای حرفه خبرنگاری
به مناسبت روز خبرنگار مخاطب۲۴ ، با چند خبرنگار از رسانههای مختلف صحبت کرده تا از نگاه و تجربه آنها نسبت به حرفهشان بشنویم؛ از دلایل ورود به این مسیر تا امنیت شغلی و چالشهای ناگفتهای که گاهی سکوت را بر بیان ترجیح میدهد.
1- بر چه مبنایی وارد حرفه خبرنگاری شدید؟ عقل یا دل؟
فاطمه علیاصغری: «کاملاً بر اساس عقل و رشته تحصیلیام یعنی علوم سیاسی وارد این حرفه شدم، اما از نوجوانی به خواندن روزنامه و اخبار علاقه داشتم. باید بگم با عقل وارد شدم، با دلم ادامه دادم.»
هادی افروز: «به این حرفه در سال ۷۹ که کار رو شروع کردم، علاقه خیلی زیادی داشتم.»
آزاده مختاری: «وارد شدن من به عرصه روزنامه نگاری، با خواندن اثر اوریانا فالاچی و خواندن زندگی ایشان شکل گرفت و در ادامه روزنامه نگاری برای من یک مسئولیت و تعهد نسبت به مردم و کشور و جهانی که در آن زندگی میکنیم، تبدیل شد.»
سید هادی کسایی زاده: «در ابتدا یک تصمیم بر سر اجبار بود، اما در ادامه علاقهمند شدم و ادامه دادم.»
۲-امنیت شغلی در حرفه خبرنگاری را چطور میبینید؟
خانم علیاصغری: «ما چیزی بهنام امنیت شغلی نداریم. رویکرد ثابتی در رسانهها وجود نداره و تبعیض زیادی بین رسانههای دولتی و خصوصی هست. برخی رسانههای دولتی با وجود عملکرد ضعیف، همچنان فعالاند، اما رسانههای خصوصی با وجود تأثیرگذاری تعطیل شدهاند.»
هادی افروز: «متاسفانه هیچ امنیت شغلی برای خبرنگاران وجود ندارد و حوزه رسانه و خبر شغل سوم من میباشد و هیچ یک از دولتهای گذشته و فی الحال اقدام سازنده و موثری در جهت امنیت شغلی و معیشت خبرنگاران برنداشتند حتی برخی خبرنگاران قسمتی از هزینههای بیمه خبرنگاری را شخصا پرداخت میکنند.»
آزاده مختاری: «رسانه کاملا آزاد در جهان کم پیدا میشود، اما در ایران رسانه، مراحل مختلفی را طی کرده است. در ابتدا رسانه محدودیتهای زیادی داشت و با کوچکترین نقد و صحبتی حکم ممنوع القلم میگرفتند. با گذشت زمان سیاست مداران کمی فضا را بازتر کردند، اما همچنان سایهی محدودیتها وجود دارد.»
سید هادی کسایی زاده: «امنیت شغلی اسفبار است، زیرا اکثر رسانهها دولتی هستند وافرادی با نگاه سیاسی نزدیک به خود را میپذیرند. رسانههای خصوصی نیز سعی میکنند با نیروی کمتر از طریق چپ چینی و خبرهای اقتباسی رنکینگ سایت خود را افزایش بدهند تا تبلیغات بگیرند و امرار معاشکنند. چیزی به اسم تولید محتوا و خبرنگاری در ایران وجود ندارد.»
۳. مهمترین خبری که کار کردید، چه خبری بود؟
فاطمه علی اصغری: «حمله اسرائیل به ایران.»
هادی افروز: «حوزه تخصصی من مجلس شورای اسلامی میباشد و الان حضور ذهن ندارم، اما در این سالها خبرهای زیادی بوده است.»
آزاده مختاری: «در ایران حجم اخبار بسیار زیاد است، اما با فاصله مهمترین خبر، جنگ ایران و اسرائیل بود. تاثیر یک اتفاقی که یک دفعه رخ میدهد و برگ جدیدی از زندگی باز میشود. من جز خبرنگارانی بودم که در تهران ماندم و در مکانهای مورد اصابت حضور داشتم.»
سید هادی کسایی زاده: «مهمترین گزارشی که نوشتم یکی از تیترهای ماهنامهی خودم، میدان آزادی، است تحت عنوان افشای فساد پسر سردار؛ که در مورد پسر یکی از معاونین وزیر در دولت آقای رئیسی است.»
۴. پر چالشترین چهرهی خبری در یک سال گذشته، از نظر شما چه کسی بوده است؟
فاطمه علی اصغری: «علی لاریجانی.»
هادی افروز: «مسعود پزشکیان با توجه به مخالفینی که ایشان دارند طبعا اخبار مربوط به ایشان از چالشهای زیادی برخوردار است.»
آزاده مختاری: «مسعود پزشکیان. بالاتر از هرکسی اخبار ایشان سرچ میشد زمان کاندیدا شدن تا کنون. به وعدههای ایشان، همچنان وعده باقی مانده است و تا کنون خبری از عمل کردن به آنها نیست.»
هادی کسایی زاده: «دولت آقای رئیسی و سید جواد ساداتی نژاد.»
۵. بخاطر یک خبر مجبور شدین سکوت کنید؟ چه خبری بوده است؟
فاطمه علی اصغری: «سکوت نکردم، اما به دلایلی مجبور شدم جور دیگری تهیه و منتشرش کنم.»
هادی افروز: «۵. در حوزه تخصصی خودم هیچ گاه سکوت نکردم و همواره مواردی که منافع کشور و مردم در آن موضوع بوده را لحاظ کردهام
خبرنگار صرفا یک خط قرمز دارد و آن هم منافع ملی و مردم است و در مواقع دیگرسکوت جایز نیست.»
آزاده مختاری: «سکوت نکردم. نوشتم و در ادامه مورد برخورد و تذکر قرار گرفتم.»
هادی کسایی زاده: «بله. یک مصاحبهای را با یکی از معاونین کشور داشتم که بنا به دلایلی منتشر نکردم.»
۶. به مناسبت روز خبرنگار وزارت ارشاد هدیهای به خبرنگارها دادند. به نظر شما این هدیه متناسب با جایگاه خبرنگاری بوده است؟
فاطمه علی اصغری: «خیر، الحمداالله که ما هم دریافت نکردیم.»
هادی افروز: «فعلا که این هدیه شامل حال بنده نشده و این هدیه و هدایای دیگر که از سوی ارگانهای مختلف و بانکها و سازمانها و دولت و اپراتورها به خبرنگاران داده میشود در شان و جایگاه خبرنگاران نیست، اما جای تقدیر از آنان را هم دارد که صرفا در این روز بیاد زحمات خبرنگاران هستند در حالیکه هر روز و ساعت متعلق به خبرنگاران است ومیبایست شان و جایگاه آنان حفظ گردیده و در مواقعی به آنان توهین نشود.»
آزاده مختاری: «من دریافت نکردم، اما به نظر من اگر خبرنگاران روزی به این جایگاه برسند که هیچ هدیهای را از هیچ ارگان خاص و دولتمرد و سیاستمداری دریافت نکنند آن روز میشود گفت ما رسانههای مستقل داریم. وقتی هدیهای را از یک فرد یا ارگانی میگیری نوعی رودربایستی در مطالعه ایجاد میشود.ای کاش کسی این هدیه را نگیرد تا خبرنگارمستقل زنده بماند.»
هادی کسایی زاده: «در دوران آقای احمدی نژاد این مبلغ ۴۰۰ هزار تومان بود و حتی در زمانی قلم قرآنی بود. در دوران دولت روحانی هدیه اینترنت رایگان بود که بسیار مفید بود. امیدوارم ادامه پیدا کند. بهتر است به جای پول نقد، خطهای خبرنگاران بدون فیلتر شود.»
