نتایج دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو

محورهای اصلی این مذاکرات شامل بررسی موضوع غنی‌سازی اورانیوم، مسائل مرتبط با ظرفیت‌های دفاعی ایران و نیز بحث درباره امکان کاهش یا رفع تحریم‌های یک‌جانبه غرب است

کد خبر: ۶۹۷۳۳

تاریخ انتشار: ۲۹ بهمن ۱۴۰۴ - ۰۰:۵۰

به گزارش مخاطب24، دومین دور مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا با میانجی‌گری عمان در اقامتگاه سفیر این کشور در ژنو پایان یافت. در این دور ریاست هیات ایرانی را سیدعباس عراقچی و ریاست هیات آمریکایی را استیو ویتکاف برعهده داشت. و تمرکز اصلی گفت‌وگوها بر موضوع هسته‌ای و رفع تحریم‌های واشنگتن علیه تهران بود.

این مذاکرات از ساعت ۱۰ صبح به وقت محلی در سفارت عمان در سوئیس به ریاست سید عباس عراقچی و استیو ویتکاف آغاز شده بود.

در این دور از مذاکرات موضوع رفع تحریم ها و موضوع هسته ای همزمان مورد بحث و رایزنی قرار گرفته است .

تیم ایران در جریان این مذاکرات متشکل از کارشناسان اقتصادی، حقوقی ، فنی و هسته‌ای بود و براساس اعلام اسماعیل بقائی سخنگوی وزارت خارجه ، ایران در این مذاکرات با تیم کامل حضور پیدا کرده است .

در مذاکرات ژنو علاوه بر بدرالبوسعیدی وزیر خارجه عمان ، رافائل گروسی مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی نیز در تبادل پیام‌ها بین هیات‌های دو کشور نقش آفرین بود

عراقچی: در مذاکرات ژنو پیشرفت داشت/ وارد متن یک توافق احتمالی خواهیم شد

وزیر امور خارجه ایران جمهوری اسلامی ایران با اشاره به مذاکرات امروز تهران - واشنگتن که به صورت غیرمستقیم در ژنو برگزار شد، گفت: پیشرفت خوبی نسبت به جلسه گذشته صورت گرفت و این دور فضای سازنده‌تری وجود داشت.

سید عباس عراقچی در گفت و گو با خبرنگاران اظهار داشت: تصمیم روشن تری داریم که چه کاری باید صورت بگیرد.

رئیس دستگاه دیپلماسی ایران تاکید کرد: از دیروز رایزنی ها شروع شده بود. آقای رافائل گروسی مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی به ژنو آمد. در ابعاد فنی، بحث های خوبی با وی انجام شد و وی نیز بحث های خوبی با هیات آمریکایی داشت.

عراقچی اضافه کرد: نسبت به دور گذشته، در این دور بحث های کاملا جدی مطرح شد و فضای سازنده تری وجود داشت.

عراقچی: بر سر یک سری اصول راهنما توانستیم یک موافقت کلی پیدا کنیم

وزیر امور خارجه کشورمان اظهار داشت: ایده های مختلفی مطرح شد و این ایده ها به صورت جدی مورد بحث قرار گرفت و نهایتا بر سر یک سری اصول راهنما توانستیم یک موافقت کلی پیدا کنیم.

عراقچی تاکید کرد: از این به بعد براساس این اصول حرکت خواهیم کرد و وارد متن یک توافق احتمالی خواهیم شد.  این موضوع به معنی این نیست که ما می توانیم به سرعت به توافق برسیم ولی حداقل مسیر شروع شده. ما امیدواریم هر چه زودتر این کار انجام شود.

وزیر امور خارجه ایران ادامه داد: آمادگی داریم برای این کار وقت بگذاریم. ولی به هر حال، وقتی به تدوین متن می رسد، کار یک مقدار مشکل تر و ریزتر می شود.

وی افزود: پیشرفت خوبی نسبت جلسه قبل صورت گرفت و اکنون ما مسیر روشنی پیش رو داریم که مثبت است.

رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان اضافه کرد: زمان مشخصی برای دور بعدی مذاکرات تنظیم نشد و قرار شد دو طرف، مقداری روی متن های یک توافق احتمالی کار انجام دهند و سپس ما این متن ها را تبادل کنیم.  و بعد تاریخ دیگری را برای دور سوم مذاکرات در نظر بگیریم.

عراقچی افزود: هنوز به نقشه راه به آن معنا نرسیده ایم ولی الان تصویر روشن تری داریم که چه کاری باید صورت بگیرد و چه کاری در ادامه مسیر باید انجام شود.

وی ادامه داد: البته هنوز دو طرف مواضعی دارند که نزدیک شدن به همدیگر کار می‌برد ولی حداقل الان یکسری اصول راهنما و راه روشن‌تری داریم که در آن مسیر حرکت کنیم.

عراقچی درباره دور بعد احتمالی گفت: زمان مشخصی تعیین نشد و قرار شد دو طرف روی متن‌های یک توافق احتمالی کار انجام دهند و بعد ما این متن‌ها را تبادل کنیم و بعد از آن تاریخ دیگری را برای دور سوم در نظر بگیریم.

وزیر امورخارجه ایران درباره تدوین نثشه راه احتمالی افزود: نقشه راه به آن معنا نیست ولی الان تصویر روشن‌تری داریم که چه کاری باید صورت بگیرد و چه کاری در ادامه مسیر باید انجام شود.

عراقچی در پایان گفت: البته هنوز دو طرف مواضعی دارند که نزدیک شدن به همدیکر کار می‌برد ولی حداقل الان یکسری اصول راهنما و راه روشن‌تری داریم که در آن مسیر حرکت کنیم.

بازی دوگانه واشنگتن در قبال تهران؛ راهبرد فشار روانی برای تحمیل شروط در میز مذاکره

کارشناسان راهبردی و متخصصان روابط بین‌الملل بر این باورند که تناقض آشکار در مواضع مقامات آمریکایی درباره امکان دستیابی به توافق با جمهوری اسلامی ایران، نه نشانه اختلاف واقعی، بلکه بخشی از یک راهبرد هدفمند در چارچوب سیاست «فشار حداکثری» محسوب می‌شود؛ راهبردی که با هدف اعمال فشار زمانی و روانی طراحی شده است تا محاسبات راهبردی تهران را تحت تأثیر قرار دهد و زمینه را برای تحمیل شروط مورد نظر واشنگتن فراهم سازد.

به اعتقاد این تحلیلگران، آنچه به‌عنوان اختلاف نظر میان مقامات آمریکایی مطرح می‌شود، در واقع نوعی «تقسیم نقش تاکتیکی» در درون ساختار قدرت ایالات متحده است. در این چارچوب، برخی مقامات با اتخاذ مواضع خوش‌بینانه از امکان دستیابی سریع به توافق سخن می‌گویند، در حالی که گروهی دیگر با تأکید بر دشواری مذاکرات، فضای تردید و فشار را تقویت می‌کنند. هدف از این رویکرد دوگانه، افزایش اهرم چانه‌زنی آمریکا و تنظیم دقیق‌تر شروط توافق، بدون ورود به یک تقابل نظامی پرهزینه و طولانی‌مدت ارزیابی می‌شود.

این تناقض رفتاری به‌وضوح در اظهارات دونالد ترامپ و مارکو روبیو مشاهده می‌شود. ترامپ با اشاره به روند مذاکرات، دستیابی به توافق هسته‌ای با ایران را ظرف مدت کوتاهی، حتی در بازه زمانی یک‌ماهه، ممکن دانسته است. در مقابل، مارکو روبیو با اتخاذ موضعی محتاطانه‌تر، تحقق چنین توافقی را دشوار توصیف کرده و نسبت به امکان دستیابی سریع به نتیجه ابراز تردید کرده است. به گفته ناظران، این تفاوت در لحن و ارزیابی، بخشی از تاکتیک‌های روانی برای افزایش فشار بر طرف ایرانی در روند مذاکرات تلقی می‌شود.

در همین حال، گزارش‌ها حاکی از آن است که ایالات متحده به دنبال توافقی است که شامل نظارت‌های گسترده بین‌المللی بر تأسیسات هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران باشد. در مقابل، جمهوری اسلامی ایران نیز با تأکید بر حفظ اصول و منافع ملی، آمادگی خود را برای گفت‌وگو در چارچوبی عادلانه اعلام کرده است. علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، با تأکید بر رویکرد اصولی تهران، اعلام کرده است که جمهوری اسلامی ایران آماده مذاکراتی است که بتواند نگرانی‌ها را برطرف کند، بدون آنکه امنیت و استقلال کشور خدشه‌دار شود.

در سطح بین‌المللی نیز رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، دستیابی به توافق درباره سازوکارهای نظارتی را امکان‌پذیر، اما در عین حال «بسیار دشوار» توصیف کرده است؛ موضعی که نشان‌دهنده پیچیدگی‌های فنی و سیاسی مذاکرات جاری است.

در همین چارچوب، برخی پژوهشگران روابط بین‌الملل بر این باورند که اهداف واشنگتن فراتر از صرفاً محدودسازی برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران تعریف شده است و ابعاد گسترده‌تری را در بر می‌گیرد. با این حال، محدودیت‌های ژئوپلیتیکی و هزینه‌های سنگین یک درگیری نظامی، گزینه تقابل نظامی را برای آمریکا با چالش‌های جدی مواجه کرده است. تحلیلگران تأکید می‌کنند که هرگونه اقدام نظامی گسترده می‌تواند ایالات متحده را درگیر یک بحران طولانی‌مدت کند و پیامدهای سیاسی و اقتصادی قابل‌توجهی برای دولت آمریکا به همراه داشته باشد.

در همین راستا، ناظران مسائل آمریکا معتقدند سیاست واشنگتن بر یک راهبرد دوگانه استوار شده است: از یک‌سو، اعمال فشار فشرده و تعیین ضرب‌الاجل‌های کوتاه برای افزایش سطح امتیازگیری و از سوی دیگر، حفظ مسیر مذاکرات به‌عنوان گزینه‌ای برای دستیابی به توافقی قابل اجرا. این رویکرد، به دولت آمریکا امکان می‌دهد همزمان از ابزار تهدید و مذاکره بهره بگیرد و طرف مقابل را در برابر انتخاب میان توافق تحت فشار یا تشدید تنش قرار دهد. در مجموع، این رفتار دوگانه را می‌توان بخشی از الگوی شناخته‌شده سیاست خارجی ایالات متحده دانست که با هدف مدیریت همزمان فشار و مذاکره طراحی شده است؛ الگویی که در نهایت به دنبال شکل‌دهی به نتایج مذاکرات در راستای منافع راهبردی واشنگتن ارزیابی می‌شود.